Quần thể Danh thắng Tràng An không chỉ hội tụ vẻ đẹp sơn thủy hữu tình mà còn là điểm đến “độc nhất vô nhị” không nơi nào có được.

1. Di sản hỗn hợp duy nhất tại Việt Nam

Trong các di sản của Việt Nam thì quần thể Tràng An là di sản hỗn hợp duy nhất (tức hội tụ cả tiêu chí văn hóa và thiên nhiên được UNESCO công nhận). Trải rộng trên 12.000ha, đây là nơi văn hóa giao thoa với sự kỳ diệu, bí ẩn và hùng vĩ của thế giới thiên nhiên.

Du khách trải nghiệm du thuyền qua các hang động ở Tràng An.
Du khách trải nghiệm du thuyền qua các hang động ở Tràng An.

2. Nhiều hang động xuyên thủy nhất

Với 48 hang động tất cả với các tên gọi gắn với nhiều câu chuyện như Hang Sinh, Hang Địa Linh, Hang Ba Giọt, Hang Nấu Rượu, Hang Quy Hậu… Danh thắng Tràng An hiện là danh thắng duy nhất của Việt Nam có nhiều hang động xuyên thủy, có hang dài tới 2km. Hệ thống hang động này nối tiếp nhau, tạo thành một vòng tròn. Khi du thuyền, du khách bắt buộc phải cúi đầu xuống để không bị chạm đầu.

Điều đặc biệt là ở Tràng An các hồ có thể tạo thành nhiều hành trình xuyên thủy khép kín mà không phải quay ngược lại. Quần thể hang động này được ví như một trận đồ bát quái. Các dãy núi, hồ nước và hang động tạo thành một thế trận liên hoàn.
Điều đặc biệt là ở Tràng An các hồ có thể tạo thành nhiều hành trình xuyên thủy khép kín mà không phải quay ngược lại. Quần thể hang động này được ví như một trận đồ bát quái.

3. Cây thị độc đáo nhất

Cây thị độc đáo mọc ở Phủ Khống thiêng nằm trong Quần thể Danh thắng Tràng An. Đến phủ với cuộc hành trình bằng thuyền đi qua 13 hang động kỳ bí dài 13 cây số. Trải qua bao thăng trầm của lịch sử, sau 1.000 năm, cây thị khép tán giống hình con voi soi bóng xuống mặt hồ và bao trùm Phủ Khống cổ kính. Đặc biệt, điều làm nên một cây thị độc đáo, là: cây thị cho ra hai loại quả: quả tròn và quả dẹt. Cứ mỗi chớm thu, hương thị khi chín thơm nức cả một không gian rộng lớn. Cây thị còn độc đáo ở chỗ quả dù chín độ nào cũng không bị sâu.

Cây thị độc đáo nhất Việt Nam.
Cây thị độc đáo nhất Việt Nam.

4. Vườn chim kỳ thú nhất

Đó chính là vườn chim Thung Nham với hệ sinh thái rừng ngập nước tự nhiên trên diện tích khoảng 334,2 ha, trong đó có 19 ha rừng nguyên sinh. Vườn chim là nơi cư trú của khoảng 46 loài chim, trong đó có một loài chim được ghi vào sách Đỏ như Giang Sen, Cốc Đế nhỏ…

Đây cũng là vườn chim duy nhất tại Việt Nam “sở hữu” cây duối nghìn năm tuổi. Cây duối mọc ngay chính tại phiến đá vôi đồ sộ với nhiều tầng, tán lá. Du khách nào cũng phải trầm trồ về độ cổ kính và độc đáo của cây duối mọc giữa khu rừng này.

Rất nhiều loài chim có trong Sách đỏ hội tụ tại Thung Nham
Rất nhiều loài chim có trong Sách đỏ hội tụ tại Thung Nham

Tràng An gắn liền với những giá trị lịch sử, văn hóa của vùng đất cố đô Hoa Lư, gồm 3 vòng thành liền nhau: thành Đông, thành Tây và thành Nam. Thành Đông nằm ở phía đông, giáp với vùng đồng bằng, là nơi bố trí cung điện nên được gọi là thành ngoại; thành Tây nằm ở bên trong giáp với vùng núi non, là nơi ở của quan lại và khu vực hậu cần nên được gọi là thành nội. Thành Nam rộng hơn, là vùng núi cao hiểm trở để phòng thủ, che chở kinh thành hiện được gọi là Tràng An. Với đặc thù địa hình như vậy, kinh đô Hoa Lư được ví như kinh đô đá với đặc điểm: núi là thành, sông là đường, hang động là cung điện.

Ngày nay, Quần thể Danh thắng Tràng An là một khu du lịch sinh thái nằm trong quần thể di sản thế giới Tràng An thuộc tỉnh Ninh Bình. Nơi đây đã được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt quan trọng và UNESCO công nhận là di sản thế giới kép từ năm 2014.

Thời điểm đẹp nhất để đi du lịch Tràng An là từ tháng 1 đến tháng 3 âm lịch. Vào tiết xuân, trời không quá lạnh hay quá nóng, đặc biệt du khách có thể kết hợp du xuân vãn cảnh, lễ chùa cầu may. Tuy nhiên đây cũng là cao điểm mùa du lịch Ninh Bình, khách du lịch đến từ khắp nơi vô cùng đông đúc.

Một địa danh được công nhận là “Di sản thế giới hỗn hợp” phải thỏa mãn ít nhất là một tiêu chí về di sản văn hóa và một tiêu chí về di sản thiên nhiên. Tức là, Danh thắng Tràng An của chúng ta vừa có giá trị đặc biệt về lịch sử, giá trị khảo cổ, vừa là một danh thắng tuyệt vời về thiên nhiên.

 Tổng hợp